روش‌شناسی استنتاج به بهترین تبیین: مدلی برای گزینش نظریات منطقی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری منطق، گروه فلسفه دانشگاه اصفهان

2 دانشیار گروه فلسفه دانشگاه اصفهان

چکیده

ظهور منطق‌های غیرکلاسیک در برابر منطق کلاسیک موجب از بین رفتن فرض پیشینی بودن معرفت منطقی شده بطوریکه منطق‌دانها از ترجیح یک نظریه منطقی بر نظریات دیگر سخن می‌گویند و مدلی برای گزینش معقول میان آنها ارائه کرده‌اند. روش‌شناسی استنتاج به بهترین تبیین از جمله مدلهای گزینش معقول میان نظریات علمی است و در این نوشتار نشان می‌دهیم که نظریات منطقی از ویژگی‌های لازم برای کاربست این روش‌شناسی در حوزه منطق برخوردارند. به‌ویژه نشان می‌دهیم که منطق‌دانها، چنانکه کارنپ می‌پنداشت، در گزینش نظریات منطقی آزاد نبوده، سازگاری یک نظام منطقی با شواهد پذیرفته شده و نظام دیگر با آن شواهد شرط گزینش معقول است. مسئله تفاوت معنای ادات ربط در منطق‌های مختلف یکی از مسائلی است که مقایسه‌پذیری منطق‌ها را به چالش می‌کشد و در این نوشتار ضمن معرفی یکی از راه حلها‌ی این مسئله آن را به گونه‌ای ترمیم می‌کنیم که از گزند نقدها در امان بماند.

کلیدواژه‌ها


[1] Birkhoff, G., and von Neumann, J. (1936), ‘The Logic of Quantum Mechanics’, Annals of Mathematics, 37: 823–43.
[2] Boghossian, P. (2003). Blind reasoning. Proceedings of the Aristotelian Society Supplementary Vol 77:225–248.
[3] Carnap, R. (1937). The logical syntax of language. London: Routledge.
[4] Dummett, M. (1973a). “Is Logic empirical?” In Truth and Other Enigmas, edited by M. Dummett, 269–289. Duckworth.
[5] Dummett, M. (1973b). “The Philosophical Basis of Intuitionistic Logic.” In Truth and Other Enigmas, edited by M. Dummett, 215–247. Duckworth.
[6] Field, H. (2008). Saving truth from paradox, OUP
[7] Field, Hartry. (2015). What is validity. In C. R. Caret, O. Hjortland (eds), Foundation of logical consequence. Oxford University Press.
[8] Frege, G. (1982). The Basic Laws of Arithmetic: Exposition of the System. Translated by Montgomery Furth. Berkeley: University of California Press.
[9] Gentzen, G. (1934). Untersuchungen ¨uber das logische Schliessen. Math. Zeitschrift, 39:405–431. Translated in The Collected Papers of Gerhard Gentzen, ed. by M. E. Szabo. North Holland, 1969.
[10] Hjortland, O. T. (2014). Verbal disputes in logic: Against minimalism for logical connectives. Logique et Analyse, 227:463–486.
[11] Kuhn,T.(1962). The structure of scientific Revolutions, University of Chicago press.
[12] Murzi, J , Cararra, M. (2014). More reflections on consequence, logique and Analysis vol 227, pp.2223-258
[13] Prawitz, D. (1977). Meaning and proofs: on the conflict between classical and intuitionistic logic. Theoria,43:2–40.
[14] Priest, G. (1989a). Classical Logic Aufgehoben’, in Priest, Routley, and Norman, ch. 4.
[15] Priest, G. (2006a). Doubt Truth to be a Liar. OUP, Oxford.
[16] Priest, G. (2008). An introduction to Non-classical logic, Cambridge university press.
[17] Priest, G. (2014). Revising Logic. In P. Rush (ed), The Metaphysic of Logic, Cambridge university press
[18] Priest, G.(2002b) ‘Paraconsistent Logic’, in D. Gabbay and F. Guenthner (eds.), Handbook of Philosophical Logic, 2nd edition, Dordrecht: Kluwer Academic Publishers, vi. 287–393.
[19] Putnam, H. (2002). The collapse of fact/value dichotomy. Harvard university press.
[20] Quine,W,O . (1970). Philosophy of logic, Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall
[21] Quinne,W.O.(1961). Two Dogmas of Empiricism. in From a Logical Point of View, second, revised, edition , Harvard University Press
[22] Resnik, M. (1985). Logic: Normative or Descriptive? The Ethics of Belief or a Branch of Psychology? Philosophy of Science, Vol. 52, No. 2 (Jun., 1985), pp. 221-238
[23] Williamson, T. (2015). Semantic paradoxes and abductive methdology. In Armour-Garb, B., editor,The Relevance of the Liar. OUP, Oxford.